صفحه اصلی

آرشیو مقاله ها

آرشیو اخبار

همکاری با ما

تماس با ما
 
عنوان خبر
 
  
 
فروشگاه رایکا فروش پر تخفیف محصولات هیرشا
هر روز صبح جدیدترین اخبار در افرنگ نیوز کلیک کنید ...
A.A.C/ از نيايشگاه ديروز تا سكونتگاه امروز : آثار تاريخي و ميراث فرهنگي شهر نياسر کاشان
تعداد بازدید : 829
 
 

 

نياسر كاشان، محل حضور جمع بسياري از گردشگران داخلي و خارجي براي ديدن مراسم گلابگيري است. شهر نياسر يكي از سه مركز مهم توليد گل محمدي، گلاب و عرقيات گياهي شهرستان كاشان و كشور است. دليل چنين ويژگي كم­نظيري دامنه شرقي كوه­هاي كركس و وجود چشمه‌ پر آب اسكندريه و قنات‌هاي زيادي است كه محدوده‌اي به وسعت 800 هكتار را زير كشت برده و با گسترش روش­هاي مدرن آبياري و كشاورزي به ميزان زيادي قابل گسترش است.

نياسر از طريق اتوبان تهران-کاشان در فاصله 240 كيلومتري شهر تهران، 100 كيلومتري شهر قم و 260 كيلومتري شهر تاريخي اصفهان قرار دارد. اختلاف ارتفاع بين بلندترين نقطه شهر و پايين­ترين نقطه 200 متر چشم‌اندازهاي بي‌نظير و بسيار زيبايي از نقاط مختلف شهر نياسر را به نمايش مي­گذارد.

از آثار ميراث فرهنگي شهر نياسر مي توان به

1- چارتاقي يا آتشکده، 2- حمام صفوي، 3- آسياب آبي، 4- آبشار نياسر، 5- چشمه اسکندر، 6- چنار پاي چشمه، 7- باغ تالار، 8- عمارت کوشک، 9- غار رييس، 10- مزارع پاي چارتاقي، 11- مجموعه محله سرکمر، 12- خانه بروجردي ها، 13- خانه تقي بخش، 14- برج چاله قاب، 15 - محور بيشه، 16- مزرعه خاتون، 17- مزرعه اتابکي، 18- مجموعه محله رودآب، 19- کوه هيم، 20- زيارت حاج کمال و 21- محور چاله قاب اشاره کرد.

ويژگي­هاي تاريخي­ نياسر

نياسر يكي از كهن‌ترين مراكز سكونت بشري است. قدمت چارتاقي يا آتشکده نياسر به اواخر دوره‌ي اشكاني و اوايل دوره‌ي ساساني مي‌رسد. در پاي چارطاقي و در زير تالار فعلي و غار زيرين (غار رييس) لايه‌اي وجود دارد كه قدمتي ديرينه دارد. احتمالاً پيدايش غار نياسر پيش از شكل‌گيري تمدن سيلك كاشان است كه خود با زيگورات عظيمش يكي از مهدهاي تمدن ايران و جهان است.

در محيطي اين چنين، عناصر چهارگانه آب، باد، خاك وآتش دست به دست هم داده‌اند و محيطي دلپذير براي سكونت امروز و نيايش ديروز فراهم آورده‌اند.

آتشكده نياسر

آتشکده، ساختماني گنبدي شكل است كه بر روي صخره­اي بزرگ قرار گرفته و مشرف به بخش « تالار » روستاي نياسر است. اين بنايي است كه معتقدند به دستور اردشير بابكان­، موسس سلسله ساسانيان ساخته شده است­. آتشكده بنايي با مساحت 14×14 متر است كه به­صورت اتاقکي به همراه يك گنبد برروي چهارستون استوار شده­است.

آتشكده از سنگ­هايي كه با گچ در كنار يكديگر قرار داده شده­اند ساخته شده­است. سنگ­هاي به كار رفته در قسمت­هاي پاييني بنا به شكل طبيعي و عادي وسنگ­هاي به­كار رفته در قوس­ها ودر قسمت­هاي فوقاني مربعي شكل و مانند آجرهاي بزرگي هستند. قسمت­هاي تحتاني بنا در سال­هاي اخير با گچ پوشيده شده­است. احتمالاً درگذشته تمامي ديوارهاي اطراف آتشكده با كنده­كاري­هاي گچي تزيين شده بودند.

گنبد اصلي آتشكده در گذشته، فرو ريخته كه بعداً بازسازي و به شكل گنبدهاي دوران اسلامي فرم داده شده است و به عقيده دانشمند برجسته فرانسوي ،" آندره گدار" گنبد اصلي به شكل تخم مرغ بوده است. به علت واقع شدن آتشكده در ارتفاع، آتش آن از دور قابل رويت بوده و ممكن است كه اين بنا نقش سمبليكي داشته­باشد. در قسمت ميانه اتاق آتشكده، گودالي وجود دارد كه محل افروختن آتش بوده است.

نكته جالب توجه در ساختار آتشكده آن است كه بعضي سنگ­هاي به­كاررفته در عمارت، برش قديمي­تر و متفاوتي نسبت به ساير مصالح دارد. اين سنگ­ها از غاري كه در قسمت جنوبي آتشكده وجود دارد، کشف شده و اين مسئله نشان دهنده قد مت بيشتر غار نسبت به آتشكده است.

چشمه و آبشار نياسر

چند متر پايين­تر از آتشكده نياسر، چشمه آب تميز و خنكي جريان دارد که به روستا مي­رسد، اين چشمه كه چشمه اسكندر نام دارد، از قديمي­ترين چشمه هاي شناخته شده است كه 1680 متر بالاي سطح دريا مي­­باشد. آب­هاي روان از كنار آتشكده­هاي ديگري نيز جريان مي­يابد كه اين مي­تواند علامت پرستش آناهيتا­، الهه باروري و مرتبط با آب باشد.

در ادامه چشمه، آبشاري وجود دارد و در قسمت پايين آبشار، دو سنگ آسياب به چشم مي خورد.

حمام صفوي

حمام و آسياب آبي، از ديگر آثار تاريخي اين شهر است که از نظر کارشناسان و بر اساس تحقيقات به عمل آمده و نوع معماري حکايت از تاسيس اين بناها در دوره صفويه مي­کند.

نحوه انتقال آب به داخل حمام نيز جالب و در خور توجه است. آب از آبشار به وسيله کول­هاي گلي به داخل هشت گوش زيبايي و از آنجا به داخل حمام هدايت و سپس به کل حمام انتقال مي­يابد و آب شرب حمام نيز به­وسيله کول­هاي جداگانه به داخل حمام هدايت مي­شده که هنوز آثارش باقي است. سوخت حمام از هيزم بوده و حمام خزينه داشته است. ورودي هشت ضلعي شکل آن به وسيله دالان­هايي از فضاي بيروني حمام جدا شده است.

آسياب آبي :

و اما آسياب آبي که به وسيله آبي که از آبشار به پائين ريخته مي شود به گردش در مي آيد. ابتدا آب در داخل تنوره هايي ذخيره شده و از آنجا کول باريکي از انتهاي تنوره آب را با فشار بر چرخه آسياب مي­ريزد و سنگ آسياب را به گردش در­مي آورد و با چنين روشي گندم و جو را آسيا مي­کند. نوع معماري آسياب همانند حمام است و بايد گفت که اين آسياب تنها آسياب شهر نبوده و نيست و ساير آسياب ها يا از کار افتاده است و يا تخريب شده است وتنها آسياب فعال شهر همين آسياب مذکور است.

غار نياسر

روستاييان اين غار را "غار تالار" يا "سوراخ رئيس" مي نامند. البته در اطلاق نام " رييس يا ويس" به اين غار هيچگونه مأخذ و مدرك صحيح و مستندي وجود ندارد بلكه با توجه به اينكه نام محلي اين غار، غار رئيس است، عده­اي در ضبط نام اين مکان نحوه تلفظ كلمه رئيس را با تاثير از اهالي نياسر يا كاشان، به‌صورت كلمه (ويس) تلقي كرده‌ و نوشته‌اند. حال آن كه نام غار مورد بحث "غار رئيس يا غار نياسر " است و براي عنوان (ويس) هيچ مأخذ مستندي وجود ندارد.

غار نياسر كاملاً ساخته دست بشر است (به جز يك يا دو حفره طبيعي نزديك ورودي­ها) به احتمال قريب به يقين غار، يك معبد ميترايي و متعلق به دوره پارتيان ( اشكانيان ) بوده است. اكثر معابد ميترايي در تاريكي مطلق ساخته شده­اند. در تمام قسمت­هاي داخلي غار، بقاياي كنده كاري­ها روي ديوارها ديده مي­شود. غار مجموعه­اي از تونل­هاي متعدد، راهروها، اتاق­ها و محوطه­هاي پيچ در­پيچ به همراه تعداد زيادي چاه است.

طول راهروها و اتاق­هاي غار پيچيده نياسر، تقريباً 650 متر با 45 چاه با عمق 118 متر است. غار داراي 23 اتاق با اندازه­هاي مختلف با مساحت كلي 5/176متر مربع است. نكته جالب آن است كه هواي داخلي غار درهيچ نقطه­اي تغيير محسوسي پيدا نمي كند و حتي در عميق­ترين نقطه غار به خاطر ورودي­هاي متعدد، هواي تازه وجود دارد. بنا به نظرات معتقدين به ميترائيسم، خداي مهر يا خورشيد در غاري در كوه هاي سنگي پديد آمده بود و به همين منظور در زمان پارتيان (كه آزادي مذهبي بيشتري وجود داشته­است) ايجاد شده و البته پيدا شدن اشيايي مانند كارهاي سفالي و سكه هاي دوران­هاي ديگر مانند سلجوقيان و ايلخانيان نشان مي­دهد كه كاربرد غار در زمان­هاي بعدي فرق كرده و احتمالاً به منظور سر پناه و جهت اهداف دفاعي استفاده مي­شده­است. تردد در داخل غار نياسر بسيار مشكل است و در بسياري از مسيرها بايستي به حالت خزيده حركت کرد. بلند­ترين نقطه غار 7/1 متر است.

اين غار از عجايب آثارباستاني است. درحدود 1800 تا 2000 سال قبل در دل كوه كركس و برفراز تپه­هاي آهكي مشرف بر نياسر كاشان و احتمالاً با مقاصد آييني و مذهبي به صورت تونل سنگي پرپيچ و خم با ابزارهاي ابتدايي كنده شده­است. غار نياسر كاشان شامل مجموعة زيرزميني وپيچيده­اي است كه از راهروهاي تنگ و طولاني و اتاق­ها وچاه­هاي متعددي تشكيل شده و دسترسي به اعماق آن­ها بدون بهره­گيري از وسايل پيشرفته امروزي ممكن نيست.

آثاري كه از داخل اين غار به‌دست آمده است بيشتر مربوط به دوران سلجوقي است اما مجسمه سنگي سر يك قوچ كه در يكي از نقاط غار پيدا شده است از آثار دوره ساسانيان مي‌باشد.

باغ تالار و عمارت کوشک:

باغ تالار ازآثار جالب و ديدني شهر نياسر است که درختان کهنسال و سر ­به ­فلک کشيده آن زبان­زد خاص و عام است. درختان اين باغ قديمي و زيبا از آب چشمه اسکندر که در آن ميان جاريست و به آبشار منتهي مي­گردد سيراب مي­شوند. عمارت بسيار زيبا و بديعي که در اين باغ بنا نهاده شده است به کوشک تالار معروف است.

وجود گلستان­هاي گسترده باعث شده تا اين شهر تبديل به يكي از سه مراكز عمده توليد گل‌محمدي و گلاب و عرقيات گياهي در شهرستان كاشان و كشور شود.

حجم عظيم بازديدكننده از اين شهر و شهرهاي ديگر شهرستان كاشان به ويژه در فصل بهار و در ايام گل و گلاب منجر به برگزاري جشنواره گل و گلاب شده­است، كه چند سالي اين مراسم در نياسر به طور متناوب اجرا شده و دليل جذب گردشگران بسياري در ماه‌هاي ارديبهشت و خرداد است.

ميزان جذب گردشگر اين شهر روزانه بين 3 تا 100 هزار نفر در شش ماهه‌ي اول سال برآورد شده است كه در مجموع ميزان گردشگري برابر يك ميليون نفر را شامل مي‌شود.

فاصله‌ كم شهر نياسر با شهر­هاي اصفهان، كاشان، قم و تهران، يکي از دلايل جذب توريست در اين شهر است. در اين راستا، گردشگران خارجي بسياري، از اين شهر و جاذبه‌هاي آن بازديد مي‌كنند.

جاذبه‌هاي طبيعي و محيطي شهر نياسر در تمامي ماه­هاي سال ديدني است.

 

 
نویسنده:
مترجم :
منبع : ماهنامه انديشه گستر سايپا - شماره 70، تير 1386
تاریخ : تير 1386
مطالب مرتبط
 
 توت انخ آمون
 خط ميخي
 A.A.B/ كاربرد آمار در باستان شناسي
 A.A.B/ بررسي و مطالعه ساختاري گل نوشته هاي خط ميخي هفت تپه خوزستان
 A.A.F/ معرفي پايگاه هاي اطلاع رساني رشته باستان شناسي (مرحله اول – مقدماتي)
 
نظرات
 
نام : شهر :
   
 
 
کلیه حقوق این وب سایت متعلق به شرکت فرا ارتباط می باشد