صفحه اصلی

آرشیو مقاله ها

آرشیو اخبار

همکاری با ما

تماس با ما
 
عنوان خبر
 
  
 
سامانه جمع آوری خودکار تجهیزات IT
افرنگ نیوز مجله زندگی
ماشین ایرانی
elham_fitnees_cool
فروشگاه رایکا
فروشگاه رایکا
هر روز صبح جدیدترین اخبار در افرنگ نیوز کلیک کنید ...
معجزه اي در دل کوير
تعداد بازدید : 372
 
 مقدمه: دفتر فني معاونت معرفي و آموزش سازمان ميراث فرهنگي در راستاي طرح معرفي و سامان دهي محوطه هاي تاريخي ، طرح سامان دهي باغ شاهزاده ماهان را آغاز کرده است .
اين طرح پس از انجام مطالعات و برنامه ريزي ها و تهيه طرح هاي مربوطه از طريق مهندسان مشاور پيش مي رود.پروژه باغ شاهزاده ماهان نيز در چارچوب همين طرح توسعه مهندسان ابردشت و تحت نظارت دفتر فني معاونت معرفي و آموزش سازمان ميراث فرهنگي در حال انجام است.
در دل کوير ، در استان کرمان، شهر ماهان،درست در نزديکي آرامگاه شاه نعمت اله ولي ، باغي وجود دارد که همه آن را به نام باغ شاهزاده (شازده ) مي شناسند. باغي که چون معجزه اي در قلب کوير ساخته شده تا بهت و حيرت هر مسافري را برانگيزد و در زير سايه درختان کهنسال آن و نجواي نهري که در آن جاري است خستگي درکند و به شاهزاده اي بينديشد که يازده سال وقت صرف ساختن اين باغ کرد تا سرانجام بدون اينکه از آن بهره اي ببرد به تهران فراخوانده شد تا بخاطر بدگويي اطرافيان در ضيافت مرگ شاه ميهمان شود.
اين باغ در سال 1357 مرمت شد ولي در زلزله سال 1360 آسيب هايي ديد که سرانجام بعد از خريداري توسط اداره فرهنگ و هنر در فهرست آثار ملي ثبت شده و مورد بازسازي و ترميم قرار گرفت.
سردر اين باغ به صورت حجمي شفاف، فضاي داخلي باغ را قاب گرفته است به طوري که وقتي در زير طاق آن قرار مي گيري،با چشم انداز زيبايي مواجه مي شوي که باغ ، کوشک اصلي و حوض ها و فواره هاي باغ تشکيل دهنده آن هستند.
روي طاق کاشي کاري شده باغ شاهزاده جاي 3 قطعه کاشي خالي است . مي گويند وقتي که خبر مرگ شاهزاده به ماهان مي رسد معمار بنا در حال ساختن سر در باغ بوده است. وقتي کاشي کار مي شنود که شاهزاده را در تهران کشته اند فقط 3 قطعه کاشي مانده بوده تا کاشي کاري سردر تمام شود.او از خوشحالي کارش را رها مي کند و مي رود و از آن زمان تا بحال جاي آن 3 قطعه کاشي هنوز خالي مانده است.
در بدو ورود به باغ ، کل فضاي باغ در راستاي محور اصلي و در ارايه آن مناظر ارتفاعات جوپار (کوهي که باغ در دامنه آن ساخته شده ) ديده مي شود، اين چشم انداز طولاني با حجم بالا خانه در انتها بسته مي شود و با حضور درختان در دو جانب محور که در هر فصل رنگي تازه به خود مي گيرند آذين مي شود.
بناي باغ به سه دسته تقسيم شده است : بناي اصلي، بناي سردر خانه در بخش ورودي و ساير بناهاي خدماتي که مماس به ديوار اصلي و خارج از آن قرار دارند. بناي سردر خانه در مدخل باغ در دو طبقه بناگرديده است که طبقه فوقاني داراي اطاق هايي است که براي پذيرايي از ميهمانان پيش بيني شده اند.
يکي از کارشناسان درباره نظام معماري باغ شاهزاده مي گويد: « محدوده اين باغ با ديواري بلند و مرکب محصور گرديده است . اين ديوار با بناهايي که در داخل آن و يا با تصرف بخشي از وسعت بيروني باغ مشخص شده است ، باغ را از محيط خارج جدا مي سازد.»
وي مي افزايد: « زمين آرايي تخت باغ و طبقه طبقه شدن آن از طريق سطوح کرت ها سطح باغ را آينه دار در معرض ديد قرار مي دهد و بنابراين رابطه ساده بين نظاره گر و زمين مسطح به صورت غني تري در مي آيد و مشارکت نقش توپوگرافي زمين در فضاي باغ را تشديد مي کند. از طرف ديگر جريان آب به ويژه حوض ها علاوه بر تاکيد محورها و آب نماي سراسري به صورت آب شره ها سطوح شفافي را بر روي زمين براي انعکاس ديگر عناصر ارايه داده است و درخت هاي سايه افکن ويژگي هاي معماري فضاي باغ را تأکيدو تشديد مي کنند. »
نکته جالبي که درباره فواره هاي حوضچه اي باغ و دواستخر که در بدو ورود به چشم مي آيند وجود دارد اين است که اين فواره ها هيچ کدام با برق کار نمي کنند بلکه در زمان ساخته شدن بنا ، اين فواره ها با لوله کشي از نهر جاري در باغ ، به وسيله خمره هايي ايجاد شده اند که با وصل شدن به هم نقش لوله هاي ساختمان را ايفا مي کنند. آب نهر وارد اين خمره ها شده و سپس بعد از رسيدن به يکي از خمره هايي که نقش « زانو» را در لوله کشي هاي امروز به عهده داردبه صورت فواره وار بيرون مي زند.
مردم محلي درباره صاحب اين بنا _ عبد الحميد ميرزا ناصرالدوله _ قصه هاي فراواني دارند . قصه ها اغلب از ظلم و جور اين شاهزاده حکايت مي کنند يکي از افراد محلي که سابقه خدمت در سازمان ميراث فرهنگي را داشته و مدتي هم بعنوان مسئول باغ شاهزاده مشغول بکار بوده درباره ساخته شدن اين بنا مي گويد: هنگامي که اين باغ در دست ساخت بوده ،کارگران به سنگ بزرگي بر مي خورند که خرد کردن آن تقريبا کاري لا محال بوده است. شاهزاده دستور مي دهد که به هر قيمتي شده اين کار انجام شود و کارگران بعد از تلاش هاي بي ثمر به شاهزاده مي گويند که خرد کردن اين سنگ فقط کار يک نفر است . او دستور مي دهد تا فرد مورد نظر را به حضورش بياورند. اما با ديدن او که فردي نحيف و لاغر بوده است عصباني مي شود و فکر مي کند کارگران قصد تمسخر او را داشته اند. اما سرانجام مي فهمد که اين فرد به اصطلاح چشم هاي شوري دارد که مي تواند به سنگ اثر کند. آن فرد از شاهزاده امان مي خواهد که بعد از چشم زدن سنگ به او کاري نداشته باشد و شاهزاده نيز امان مي دهد. اما بعد از اينکه او بعد از مدتي گرديدن ، به دور سنگ به اصطلاح او را چشم مي زند و سنگ نرم شده به راحتي خرد مي شود شاهزاده دستور مي دهد تا چشم هاي او را در بياورند.
از اين دست روايت ها و قصه ها درباره باغ و خود اين شاهزاده قاجار بسيار است. پس از طي کردن حياط که با مخلوطي از قلوه سنگ و ملات سيمان سنگفرش شده است و پس از پشت سر گذاشتن حوضچه ايي که به زيبايي طبقه به طبقه بر روي هم سوار شده اند ، به کوشک اصلي مي رسيم . اين بنا در بالاترين تخت قرار دارد و بناي سر در خانه در بخش ورودي و ساير بناهاي خدماتي مماس به ديوار اصلي و خارج از آن واقع شده اند. سطح بناي بالاخانه 487 متر مربع و فاصله اش از سر در خانه 325 متر مي باشد. با اين که در پشت اين کوشک قسمتي از حياط واقع است اما از آنجا که حياط اهميت حياط اصلي را ندارد اين حجم از بنا رابطه حياط اصلي را با حياط پشت قطع مي کند. به طور کلي انتخاب و آرايش گياهان در باغ شاهزاده ماهان نقش تعيين کننده اي در هويت باغ دارند. در باغ انواع و اقسام درختان به چشم مي خورد.از درختان سوزني مثل کاج و سرو گرفته تا درخت چنار و سپيدار . درختان ميوه هم هستند که در کرته ها کاشته مي شوند و به گفته افراد محلي در فصولي که ميوه دارند منظره جالب و رنگارنگي را به وجود مي آورند.
باغ شاهزاده ماهان با درختان سربه فلک کشيده و زمزمه جويباري که از هر گوشه و کنار آن شنيده مي شود مثل الماسي قيمتي بر سينه کوير مي درخشد. باغي که باسرنوشت غم انگيز صاحب اش پيوند خورده است تا با همه زيبايي هايش، به چشم ناظر مسافران،حسرتي را به تماشا بگذارد که در تار و پودش خانه کرده است.
حسرت شاهزاده اي که هنگام مرگ شايد از بين تمام دل مشغولي هايش فقط به اين باغ فکر مي کرده است. باغي که تا ابد از حضور اوخالي مانده است.
 
نویسنده: دکتر مير فندرسکي
مترجم :
منبع :
تاریخ :
مطالب مرتبط
 
 توت انخ آمون
 خط ميخي
 A.A.B/ كاربرد آمار در باستان شناسي
 A.A.B/ بررسي و مطالعه ساختاري گل نوشته هاي خط ميخي هفت تپه خوزستان
 A.A.F/ معرفي پايگاه هاي اطلاع رساني رشته باستان شناسي (مرحله اول – مقدماتي)
 
نظرات
 
نام : شهر :
   
 
 
کلیه حقوق این وب سایت متعلق به شرکت فرا ارتباط می باشد