صفحه اصلی

آرشیو مقاله ها

آرشیو اخبار

همکاری با ما

تماس با ما
 
عنوان خبر
 
  
 
هر روز صبح جدیدترین اخبار در افرنگ نیوز کلیک کنید ...
لرستان نقطه شروع كاوش هاي جهاني
تعداد بازدید : 413
 
 فريد قاسمي يكي از محققان به نام رشته ارتباطات و روزنامه نگاري است كه اهل فن او را بيشتر بخاطر تاليفات وي در اين زمينه بخصوص كتاب 4 جلدي تاريخ مطبوعات مي شناسند.
اما قاسمي جز در زمينه مطبوعات، تاليفات متعددي نيز درباره زادگاه اش استان لرستان و شهر خرم آباد دارد. تاريخ خرم آباد، كتابي درباره زندانيان قلعه فلك الافلاك و چند اثر ديگر تاليفاتي هستند كه قاسمي درباره لرستان به چاپ رسانده است.
با وي مصاحبه اي درباره تاريخ خرم آباد و ارزش تاريخي آن گفتگويي كرده ايم كه مي خوانيد:
خرم آباد به عنوان مركز استان لرستان همواره مورد توجه محققان و كارشناسان مردم شناسي و باستان پژوهان بوده است. بسياري از باستان شناسان معتقدند استان لرستان و شهر خرم آباد جزو اولين نقاط در ايران بوده كه صاحب تمدن و فرهنگ شهري بوده است.
لطفا در مورد تاريخچه اين شهر توضيحاتي ارايه دهيد؟
شهري كه امروز خرم آباد لرستان نام دارد، از نخستين سكونتگاه هاي مردم ايران به شمار مي رود. غارها و آثار برجاي مانده در اين شهر گواه اين مدعاست. سال هاي 1342 و 1343 خورشيدي دكتر فرانك هول استاد دانشگاه رايس آمريكا به همراه دستيارش آقاي فلانري و شماري ديگر به تحقيق درباره قدمت اين شهر پرداختند. فرانك هول بعدها در سال 1967 ميلادي در آمريكا نوشت : «بهترين اطلاعات ما راجع به سكونت و نحوه امرار معاش انسان هاي دوره چهارم زمين شناسي مربوط به دره خرم آباد لرستان است.» دكتر هول و همكارانش در اواخر دهه چهل، 17 اقامتگاه انساني را مربوط به دوره ديرينه سنگي شناسايي كردند. اما در تاريخ نام عيلاميان به عنوان نخستين دولت كه به طور منظم بر لرستان حكومت كرده اند، ثبت شده، گروهي معتقدند كه شهر مهم خايدالو دوره عيلاميان در گوشه اي از جاي كنوني خرم آباد بوده است و عده اي اين باور را ندارند و معتقدند حدود خرم آباد امروزي سيماش و يا سيماشكي وجود داشته است. به هر روي، درباره پيشينه اين شهر در ايران باستان محققان اختلاف نظر دارند اما درباره تاريخ اين شهر در دوره اسلامي وحدت نظر وجود دارد. از دوره ساسانيان خرم آباد، شاپور خواست نام داشته، گويا نخستين كسي كه در يك اثر مكتوب از اين شهر نام برده ابوبكر احمد بن محمد همداني معروف به ابن فقيه بوده، وي در سال 290 هجري قمري كتابي به نام البلدان در جغرافيا تاليف كرده و نام اين شهر را ذكر كرده است. اقوال جغرافيا نويسان و تاريخ نگاران را من در تاريخ خرم آباد آورده ام.
شاپور خواست امروز در دل شهر كنوني خرم آباد است، اما در آن روزگار شاپور خواست با فاصله اندكي از دژ شاپور خواست قرار داشته و اهالي بر اثر بلاياي طبيعي و جنگ هايي كه منجر به ويراني شهر شده به مرور براي امنيت بيشتر و دفاع مناسب و وفور آب و سهولت در كشاورزي به غرب و شمال دژ شاپورخواست، نقل مكان كردند و شاپور خواست به مرور، خالي از سكنه شد. وجود آثاري از آن ادوار نشان مي دهد عده اي در اين حدود سكونت داشته اند و قول حمدالله مستوفي را در 731 ق كه خرم آباد و شاپورخواست را در دو جا آورده است. اما امروزه روستاهاي اطراف هر دو شهر _ بنا بر قول حمدالله مستوفي _ يكي شده اند و در دل خرم آباد كنوني جاي دارند. با توجه به اين كه شما كتابي در مورد زندانيان قلعه فلك الفلاك تاليف نموده ايد لطفا درباره اين قلعه، ماجراي كليد قلعه، چراي ساخته شدن آن و كاربردش در دوره هاي مختلف تاريخي توضيحي دهيد. اين قلعه در چه زماني احداث شده است و قدمت آن به چند سال پيش باز مي گردد؟
برخي از محققان بناي اوليه قلعه فلك الافلاك را به شاپور اول ساساني نسبت مي دهند اما بر مبناي كاوش هاي باستان شناسان وجود اين دژ در ادوار قبل از آن نيز محتمل است، سفالينه هاي دوره هاي مختلف پيش از ميلاد تا قرون متاخر اسلامي بر روي اين تپه به وفور يافت شده، در دوره شاپور اول دستور ساخت و يا بازسازي دژ شاپورخواست را براي محل اسكان اسراي رومي داده است. اين قلعه امروز در مركز شهر خرم آباد بر فراز تپه اي بزرگ و سنگي مشرف به رودخانه اي كه از شرق تپه مي گذرد واقع است. سياحان و مورخان نام اين قلعه را به صورت هاي مختلف ضبط كرده اند. پس از ورود قواي دولتي در دوره پهلوي اول نام دژ سپه بر اين قلعه نهادند كه قبول عامه نيافت. عده اي از شهروندان خرم آباد به آن «قلا» يا دوازده برجي مي گويند سبب اين نامگذاري آن است كه بعضي ها معتقدند كه قلعه به غير از هشت برج اصلي داراي چهار برج بزرگ و گلي ديگر در طرف مغرب بوده و جمعا 12 برج داشته است. اين قلعه به سبب وضعيت پيچيده ساختمان و موقعيت ويژه كنگره ها و دريچه هاي آن همواره از اهميت خاص برخوردار بوده است. ديرزماني اردوگاه اسراي رومي، روزگاري خزانه جواهرات و ثروت بدر بن حسنويه، زماني دژ امن و مستحكم و پادگان نظامي، چندين قرن كاخ اتابكان لر كوچك، سال ها مقر واليان لرستان، مدتي بازداشتگاه و محل نگاهداري تبعيدشدگان و زندانيان سياسي بوده و بعدها به موزه مردم شناسي، كتابخانه و مركز اسناد و مدارك تاريخي تبديل شد. با وجود استحكامي كه اين دژ مستحكم تاريخي داشته بر اثر مرور زمان و حوادث گوناگون، برج هاي بلند آن خراب شده اند و حصار اطراف آن ويران گرديده و در ساختمان قلعه تغييراتي داده شده است.
 
نویسنده: فريد قاسمي
مترجم :
منبع :
تاریخ :
مطالب مرتبط
 
 توت انخ آمون
 خط ميخي
 A.A.B/ كاربرد آمار در باستان شناسي
 A.A.B/ بررسي و مطالعه ساختاري گل نوشته هاي خط ميخي هفت تپه خوزستان
 A.A.F/ معرفي پايگاه هاي اطلاع رساني رشته باستان شناسي (مرحله اول – مقدماتي)
 
نظرات
 
نام : شهر :
   
 
 
کلیه حقوق این وب سایت متعلق به شرکت فرا ارتباط می باشد